Yaşam

Çok Sevdiğimiz Bir Şarkıyı Duyduğumuzda Neden O ‘Gıdıklanma’ Duygusunu Alırız?

Çalma listenizi karıştırdığınızda veya bir mağazada gezinirken yanlışlıkla en sevdiğiniz parça çalmaya başladığında, vücudunuz fizyolojik bir yolculuğa çıkar. Kalp atış hızınız artar, göz bebekleriniz genişler, vücut ısınız yükselir ve kan bacaklarınıza akar. Beyniniz dopaminin doruklarına ulaştığını hisseder ve sırtınızda gerçek bir ürperti hissedersiniz. Peki neden bu soğuğa sahibiz? Bir bakalım.

Sevdiğiniz müziği dinlediğinizde beyniniz daha aktif hale gelir.

Müzik dinlemenin sevildiğinizi hissettiren bir hobi olduğunu söylemeye gerek yok sanıyoruz. Elbette müzik dinlemeyi sevmeyen insanlar olabilir ama insan vücudu dopamin salgılayan her şeyi sevme eğilimindedir. Bu yüzden insanların %88’inden fazlası müzik dinlemeyi seviyor. Çünkü müzik dinlediğimiz zaman beynimiz en aktif hale gelir ve mutluluk hormonu olan dopamini salgılar.

Yapılan bir araştırmaya göre insanların yaklaşık %50’sinin müzik dinlerken üşüdüğü gözlemlenmiştir.

Araştırmalar bunu, müziğin beyindeki eski bir ödül yolunu uyarmasına bağlamaktadır. Ayrıca üşüyoruz çünkü dopamin, önbeynin bağımlılık, ödül ve motivasyon tarafından harekete geçirilen bir bölümü olan striatumu uyarır. Vücudumuzda bir ürperti hissederiz ve tüylerimiz diken diken olur.

Koronun tamamı geldiğinde beynimizdeki dopamin salgısı en yüksek seviyeye ulaşır.

Görünüşe göre müzik dinlemenin, örneğin cinsel aktivite, kumar veya patates cipsi yeme gibi konularda beynimiz üzerinde etkileri var. Hemen hemen aynı zevki ve heyecanı yaşıyoruz.

Müzik dinlerken insanların beyinleri incelendiğinde, garip bir şekilde, dopamin seviyelerinin müziğin nakaratından birkaç saniye önce zirve yaptığı gözlemlendi. Bunun nedeni beynimizin iyi bir dinleyici olmasıdır. Her zaman bundan sonra ne olacağını varsayar. Evrimsel olarak konuşursak, bu özelliğe sahip olmak faydalı bir alışkanlıktır. Hayatta kalmak için yeterli varsayımda bulunmak kuraldır.

Bilim adamı Jaak Panksepp, hüzünlü müziğin hoş müzikten daha fazla titremeye neden olduğunu keşfetti.

Melankoli hissinin tüyleri diken diken eden bir mekanizmayı harekete geçirdiğini savunuyor. Atalarımızın ailelerinden ayrı kaldıklarında hissettikleri şeyin evrimsel bir tepki olduğunu düşünenler de var. Bu nedenle bazen yaşamadığımız şeylere özlem duyabiliriz.

Panksepp’in teorisini farklı kılan bir diğer şey de bu tüyler ürpertici duygunun birden fazla kişiyi üzmemesi.

Deney ezici bir çoğunlukla olumlu ve hüzünlü müzik dinleyen herkes tatmin olmuş hissediyor. Araştırmalar, hüzünlü müziğin aslında olumlu duygular uyandırdığını gösteriyor. Sanat yoluyla ıstırap çekmek, ofiste berbat bir gün geçirmekten daha iyidir. Duyularınız müziğe tepki verir.

Hüzünlü müzik, beynin amigdala bölgesindeki kaygı refleksini harekete geçirir.

Bu tüylerinizi diken diken edecek ve beyniniz herhangi bir gerçek tehlike olup olmadığını hızla kontrol edecektir. Endişelenecek bir şey olmadığını anlayınca bu korku hafifler ve yerini yavaş yavaş zevke bırakır. Dinlediğiniz müzik türü ne olursa olsun, dinlediğiniz sanatçı ister Mozart, ister Billie Eilish veya Lana Del Rey, bir ürperti hissedeceksiniz. Önemli olan müziğin tarzı değil.

En güçlü ürpertiler, sırada ne olduğunu bildiğiniz zaman gelir.

Bu yüzden sevdiğimiz müzik bize zevk veriyor çünkü koronun nereden geldiğini biliyoruz. Beklentilerimiz karşılandığında beynimizdeki akkumbens bölgesi daha aktif hale gelir. Bu bizi dopamine neden olan varsayım oyununa geri getiriyor.

Bilim adamları, yeni deneyimlere daha açık olan insanların omurgalarında titreme hissetme olasılığının daha yüksek olduğunu kanıtladılar. Bu bireyler, daha ödül odaklı oldukları için daha fazla dopamin hissetmek için ellerinden gelenin en iyisini yapan bireyler olarak tanımlanır.

Peki, hüzünlü müzik dinlemek senin için yeterli mi? Yoksa iyimser müziği mi tercih edersin?

haberenez.com.tr

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

-
Başa dön tuşu